Ziya Məmmədov Dünya Bankını aldada bilməyəcək

Mirvari Qəhrəmanlı: «Tanınmış banklardan götürülən kreditlər hesabına reallaşdırılan layihələrə daha ciddi nəzarət olur»

Dünya Bankı Azərbaycanın nəqliyyat sektorunda layihələrin reallaşdırılmasını qiymətləndirəcək. Trendin məlumatına görə, Dünya Bankın bu sahədə layihəsi üzrə kuratorunun başçılıq etdiyi missiya bir həftə ərzində bankın ölkənin nəqliyyat sahəsində cari layihələrinin  reallaşdırılmasının icmalını aparacaq. 

Qeyd edək ki, Dünya Bankının Azərbaycanda investisiya portfeli 17 layihədən ibarətdir. Ölkənin DB-yə qoşulmasından etibarən bank 3 milyarddan artıq məbləğdə 54 layihəni maliyyələşdirilib.

Nəqliyyat sektorunda həyata keçirilən layihələrin bir çoxunun korrupsiyanın qurbanına çevrildiyi dəfələrlə təsdini tapıb. Belə olan halda Azərbaycanın nəqdiyyat sahəsi Dünya Bankının yoxlamasından necə çıxacaq?

Dünya Bankının vəsaiti hesabına həyata keçirilən layihələrin monitorinqini həyata keçirilən hüquq müdafiəçisi Mirvari Qəhrəmanlı bu layihələrin büdcədən maliyyələşən layihələrdən fərqlindiyini deyir: «Biz hazırda Dünya Bankı tərəfindən maliyyələşdirilən Bakı-Şamaxının yolunun yenidən qurulmasının monitorinqini aparırıq. Amma 2009-cu ildən 2012-ci ilə qədər Bakı-Ələt-Astara yolunun monitorinqini aparmışıq. Büdcədən maliyyələşən layihələrlə kredit hesabına maliyyələşən layihələr arasında böyük fərq olur. Dünya Bankının köçürülmə siyasəti var. Hansı qurum bu siyasəti həyata keçirməsə, layihə saxlanılır. Ələt-Astara yolunun tikintisini reallaşdırarkən üç dəfə Vaşinqtonda oldum, orda insan hüquqlarının pozulması ilə bağlı təqdimatım oldu. Məhz Dünya Bankının həmin layihəyə nəzarəti nəticəsində 2012-ci ilin fevral ayında səkkiz ailəyə torpaq ayrıldı. İki ailəyə ev tikildi. Əgər bu Dünya Bankının nəzarətində olmasaydı, bu ailələrin su layihələrində olduğu kimi hüquqları pozulacaqdı. Oğuz-Qəbələ su kəməri layihəsi reallaşdı, insanlar torpaqsız qalıb. Hökumətin vecinə deyil».

M.Qəhrəmanlının sözlərinə görə, məhz Məhz Dünya Bankının müdaxiləsi nəticəsində ötən ilin iyun ayında Ələt-Astara yolunun tikintisi ilə məşğul olan Todini şirkəti layihədən çıxarıldı. Çünki hesabatlarda Todini şirkətində Beynəlxalq Əmək Təşkilatının konvensiyalarının pozulduğu, diskriminasiyanın, məcburi əməyin olduğu göstərilirdi: «Dünyada tanınmış banklardan götürülən kreditlər hesabına reallaşdırılan layihələrə daha ciddi nəzarət olur. Amma bu o halda olur ki, ictimai nəzarət də olsun. Əgər biz Ələt-Astara yoluna ictimai nəzarət edib neqativ halları ortaya çıxarmasaydıq, orda korrupsiya da olacaqdı, insan hüquqları da pozulacaqdı. Dünya Bankının bundan xəbəri olmayacaqdı. Yəni biz arxayın ola bilmərik ki, onların yaxşı siyasətləri var. O siyasətlərin yerinə yetirilməsinə nəzarət də lazımdır. Dünya Bankı QHT-lər tərəfindən hazırlanmış bütün hesabatlara reaksiya verir. Amma büdcədən, Neft Fondundan maliyyələşən layihələrdə hesabatlara heç bir reaksiya olmur. Həmin layihələrdə korrupsiya, insan hüquqlarının kütləvi şəkildə pozulma faktları da olur. Amma dövlət qurumları tərəfindən buna reaksiya olmur».

Fizzə