Qazi dəfn edildi; dayısının ürəyi partladı

Dəfn mərasimində mitinqə çağırış və etiraz  FOTO/VİDEO

Mülkiyyət hüququnun qəsb olunmasına, ardıcıl üzləşdiyi məmur özbaşınalığı, təhqirlərinə dözməyərək özünü yandıran Qarabağ qazisi Zaur Həsənov srağagün gecə vəfat etdi. Zaur Həsənovun ölüm xəbəri dərhal sosial şəbəkələrdə “ermənilərin öldürə bilmədiyini bizimkilər öldürdü” şəklində yayıldı. Zaur Həsənovun nəşi yuyulmaq üçün 5 saylı xəstəxanadan “Göy məscidə”, oradan da Lökbatan qəsəbəsində yaşadığı mənzilə aparıldı.

Mərhumun atasının adından yalan

Dəfn dünən günorta saat 14.00-a təyin olunmuşdu. Dəfndən əvvəl hökumətyönlü saytlarda mərhumun atasının açıqlaması yayıldı. Orada bildirilirdi ki, guya, o, müxalifətçilərin yas mərasiminə gəlməsinə, oğlunun adından istifadə olunub hansısa aksiya keçirilməsinə qarşı çıxıb.
Günün sonunda bu barədə yayılan məlumatların yalan olduğu aydınlaşdı. O, jurnalistlərlə söhbətində belə bir fikir işlətmədiyini, başsağlığına hər kəsin gələ biləcəyini dedi.

YAP-çılara ictimai qəzəb

Hüzr mərasimi keçirilən yer xüsusi xidmət və mülki geyimli polis əməkdaşları ilə doldurulmuşdu. Çevik Polis Alayının əməkdaşları da mərhumla vidalaşma yerini əhatələmişdi. Yas çadırı qurulan yerin həndəvərindəki binadakı mənzillərin çoxundan milli bayraqlar asılmışdı.

Yas mərasiminə qatılan Qaradağ Rayon Icra Hakimiyyətinin başçısı və üç YAP-çı deputatın fotolarının “facebook”a düşməsilə, obrazlı desək, sosial şəbəkələrdə növbəti yanğın dalğası başladı.
Şərhlər əsasən bu şəkildə idi: “Bunlar elə qəsdimizə durublar ki, bizi öldürüb, ehsanımızdan da nuş etsinlər”; “Hacı Məmmədov da bunlar kimi edirdi; öldürdüyü adamların yasına hamıdan birinci gəlirdi”…

Dəfndə kim vardı, kim yoxdu?

Saat 14.00 radələrində qazinin cənazəsi Bibi-Heybət məzarlığına gətirildi. Onun qəbri eyni adlı məscidlə üzbəüzdə qazılmışdı. Mərasimə təxminən 1000 nəfər insan qatılmışdı. Onların arasında gənclər əksəriyyət təşkil edirdi. Bundan başqa, mərasimdə Qarabağ qaziləri, AXCP Rəyasət Heyətinin üzvləri Həsən Kərimov Gözəl Bayramlı, Fuad Qəhrəmanlı, Əbülfəz Qurbanlı, Asif Yusifli, Seymur Həzi, Səadət Cahangir, AXCP sədrinin müşavirləri Şakir Abbasov, Rəsul Mirhəşimli, Zərifə Məhəddinova, Məmməd Ibrahim vardı. Keçmiş müdafiə naziri Rəhim Qaziyev, keçmiş daxili işlər naziri Isgəndər Həmidov, tanınmış vəkil Aslan Ismayılov da vida mərasimində idi.

Məscidin önündə tabutu çiyinə alan kütlə “Qaziləri yandırma!”; “Qazilər ölməz, vətən bölünməz!”, “Qatillər cəzalandırılsın!” kimi şüarlarla məzara doğru yürüş etdilər.

Malalama siyasəti

Qazi torpağa basdırılandan və üzərində dualar oxunduqdan sonra Qarabağ Qaziləri Birliyinin nümayəndələri Rey Kərimoğlu, Etimad Əsədov, Firudin Məmmədov çıxış etdi. Onların çıxışı formaca parlaq görünsə də, daha çox əsəblərin sakitləşdirilməsinə hesablanmışdı və buna görə də tez-tez acı replikalar olurdu. Məsələn, Rey Kərimoğlu çıxışında dönə-dönə qabardırdı ki, mərhum dövlətçiliyə sadiq adam olub, onun dostudur, çox təəssüf ki, həyatını itirdi. O bəyan etdi ki, hakimiyyət mərhumun ailəsinə də, qazilərə də müəyyən güzəştlər vəd edib və s.

Yerdən replikalar səsləndi ki, bu adam həyatını itirib, niyə baisləri lənətləmirsiz? Bundan sonra Rey Kərimoğlu “Lənət olsun!” dedi.

Sabitliyi kim pozur?

Firudin Məmmədov da çıxışını özünütənqid üzərində qurdu, təəssüfünü ifadə etdi ki, Zaur Həsənova lazımi qədər dəstək ola bilməyib. O da “heç kim bu faciədən istifadə edib sabitliyi pozmasın” şəklində eyham vuranda ətrafda növbəti dəfə əsəblər gərildi. Yerdən adamlar qışqırdı ki, sabitliyi pozan Səttar Mehbalıyevdir, onun adını çəkmək lazımdır, qazilərin pis durumda yaşadığı heç kimə sirr deyil, bu vəziyyəti yaradan adamları qınamaq lazımdı, hadisəni malalamaq yox!

“Əəəə, bazar açmayın…”

Hadisələrin bu məqamında bir gənc uca bir yerə çıxıb anons verib dedi: “Qardaşlar, saat 16.00-da biz bu ölümə etiraz olaraq aksiya keçiririk, hamı ora dəvətlidir”.
Bu çağırış Rey Kərimoğlunu özündən çıxardı, üzünü həmin şəxsə tutub qışqırdı: “Əəəə, burada bazar açmayın…”

Haqq sözü deyən də tapıldı

Lakin etirazlar daha da şiddətləndi. Bir ağsaqqal, ona söz verilməsə də, özbaşına kəskin çıxışlara başladı. O, hökumətin əl-yüzünü yuyan adamları yamanladı və dedi ki, pulla ədalət bərpa olmaz: “Burada oyun oynanılır. Niyə bu hadisəyə görə məsuliyyət daşıyanlar cəzalandırılmır? Niyə onlar həbs olunmur? Nə vaxta qədər bu torpağı qoruyanların nəsibi qara torpaq olacaq?”
Bu çıxış “Ali baş qatilə ar olsun!” şüarları yaratdı.

Bundan sonra vəkil Aslan Ismayılov çıxış etdi. O da çıxışında daha çox xalqı qınadı. O dedi ki, cəmiyyət olaraq, heç vaxt Qarabağ qazilərinin problemlərinə sahib çıxmamışıq, ona görə də 2000-ci ildən başlayaraq qazilər döyülür, həbsə atılır, təhqir olunur, öldürülür.
Onu da qeyd edək ki, başqa qazilər də çıxış etmək istəyirdilər, lakin onlara imkan verilmədi.

Mərhumun dayısı bu dərdə dözmədi…

Beləliklə, hökumətin çuğulları və xüsusi təlimatlandırılmış insanların canfəşanlığı, bir sıra Qarabağ qazilərinin loyal mövqeyi, eləcə də cəmiyyətin ifrat soyuqqanlılığı ucbatından qazinin dəfni başqalarından fərqlənmədi, onun ölümünün səbəblərini dilə gətirməyə belə imkan yaradılmadı.

Dəfn getdiyi bir məqamda mərhumun dayısı Hüseyn Hüseynovun dözməyərək, elə hüzr yerində vəfat etməsi barədə xəbər gəldi. Bildirildi ki, ürəyi partlayıb…

***

AXCP Rəyasət Heyətinin üzvü, Qarabağ müharibəsi əlili Asif Yusiflini yas mərasimindən qayıdarkən polislər saxlayaraq, Qaradağ Rayon Polis Idarəsinə aparıblar. Orada bir neçə saat saxlanıldıqdan sonra sərbəst buraxılıb.
Qeyd edək ki, Zaur Həsənov özünü yandıran gündən onun hüquqlarının müdafiəsi uğrunda kampaniyada Asif Yusifli fəallıq edirdi. Onun saxlanılması da məhz fəallığıyla əlaqələndirilir.

***

Leninqradın blokadası (Ikinci Dünya Müharibəsində) zamanı aclığın fəlakət həddinə çatması ağlagəlməz hadisələrə səbəb olmuşdu. Məlumatlara görə, orada hannibalizm (insan əti yemə) belə, baş verib. Hətta belə söhbətlər var ki, adamlar sağ qalmaq üçün ölən yoldaşlarını belə yeyirmiş. Bu qədər dəhşətli aclığın hökm sürdüyü yerdə bir neçə sovet alimi eksperiment kimi yetişdirilən yüksək sortlu dənli bitkini bir yerdə gizlədərək, onların keşiyini çəkiblər. Onlar bir-bir hamısı ölüb, amma toxuma əl uzatmayıblar.
Indi o adamların şərəfinə abidə ucaldılıb, bu öz yerində, müharibədən sonra, yanılmıramsa, SSRI-nin taxıl tədarükü o toxumların sayəsində baş tutub.
Bu alayarımçıq xatırladığım tarixi hadisəni ona görə yada saldım ki, şərin, ifrat zorun qarşısında duruş gətirmək üçün təkcə bir-birimizi yemək lazım deyil. Bəlkə də o toxumu qoruyub canını verən alimlər kimi dəyər yaratmaq və dəyərləri qorumaq daha izzətli işdir.
Çox təəssüf ki, Zaur Həsənovun dəfnində də, o, yanan zaman da cəmiyyətimizdə baş rolda hanniballar oldu…

 


Natiq Güləhmədoğlu